ไฮโดรควิโนน (Hydroquinone) เป็นสารต้องห้าม ที่ อย. ประกาศ ห้ามใส่ในเครื่องสำอางเด็ดขาด แต่ในปัจจุบันก็ยังมีการตรวจพบว่ามีหลายเจ้าที่ไม่จริงใจ แอบใส่เจ้าสารตัวนี้ลงไป โดยเฉพาะในเครื่องสำอางกลุ่มที่ช่วยให้ผิวขาว (Whitening)

ไฮโดรควิโนน เป็นสารที่ถูกค้นพบตั้งแต่สมัยก่อนสงครามโลก ครั้งที่ 2 ราวๆ ค.ศ. 1935 โดยนักวิทยาศาสตร์คนหนึ่งสังเกตเห็นว่าผิวของคนงานในโรงงานยางจากที่เคยด่างดำ กลับกลายเป็นขาวขึ้น จึงสงสัยว่าน่าจะเกิดจากสารเคมีบางตัวที่ใช้เป็นน้ำยาในโรงงานยางแน่ๆ เลยนำมาศึกษาและพบว่า สารเคมีที่ทำให้ขาวขึ้นคือ อนุพันธ์ของไฮโดรควิโนน (Monobenzyl Ether of Hydroquinone)

หลังจากนั้น ไฮโดรควิโนน ก็ถูกนำมาใช้กันอย่างแพร่หลาย เป็นที่น่าตื่นเต้น ในวงการเครื่องสำอางช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 และเป็นที่รู้จักกันดีว่า เป็นครีมช่วยให้ผิวขาว เนื่องจากไฮโดรควิโนนสามารถยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ไทโรซิเนสภายในเมลาโนไซท์ได้ ทำให้ไม่เกิดการย่อยกรดอะมิโนไทโรซิน(ซึ่งเป็นสารตั้งต้น) ให้กลายเป็น เม็ดสีเมลาโทนิน เรียกว่า เจ้าไฮโดรควิโนนไปยับยั้งกลไกการสร้างเม็ดสีเมลานินที่ทำให้เกิดจุดด่างดำนั่นเองค่ะ

ใช้กันมานานราว 20 ปี จนในที่สุดพบว่า ไฮโดรควิโนน มันมีผลเสียต่อผิว เรียกว่า ขาว แต่ไม่สวย คือ ทำให้ผิวเสียไปเลย ผิวลอก ผิวระคายเคือง เกิดด่างขาว พอใช้นานๆ เกิดสีผิวกระดำ กระด่าง พบรอยดำบริเวณจมูก แก้ม เกิดฝ้าถาวร และรอยด่างดำยังสามารถกระจายไปยังส่วนอื่นที่ไม่ได้ทาไฮโดรควิโนนด้วย (อ้าว! ทีนี้ไม่ขาวละ ผิวด่าง ดำ แทน) >>> พังคร่า ผิวพัง!!!

ต่อมามีการศึกษาถึงพิษของไฮโดรควิโนนเพิ่มเติมอีกมากมาย พบว่า ไฮโดรควิโนนสามารถเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดมะเร็ง และสามารถทำให้ตาดำพิการถาวรได้

ประเทศไทยเราเป็นเมืองร้อน แดดแรง หากใช้ครีมที่มีไฮโดรควิโนนยิ่งมีโอกาสเกิดผลข้างเคียง นักวิทยาศาสตร์ศึกษาพบว่า การสัมผัสแสงแดดเป็นปัจจัยหนึ่งที่กระตุ้นให้เกิดผลแบบย้อนกลับของไฮโดรควิโนน (reverse effect) คือ กระตุ้นให้เกิดเม็ดสีเมลานิน แทนที่จะยังยั้งเม็ดสีเมลานิน และปัจจัยอื่นๆ ที่กระตุ้นให้เกิด Reverse effect คือ การใช้ไฮโดรควิโนนความเข้มข้นสูงเกินไป, ผู้ใช้มีโทนสีผิวเข้ม (Darker skin type)

ดังนั้น จึงเป็นเหตุให้ในปัจจุบัน อย. ไทย ประกาศห้ามใส่ ไฮโดรควิโนน ในเครื่องสำอางทั่วไปแล้ว >>> จัดเป็นสารต้องห้าม!!!

อย่างไรก็ตาม อย. ไทย ยังอนุญาตให้สามารถใช้ไฮโดรควิโนนได้บ้าง แต่ต้องใช้โดยแพทย์ผิวหนังซึ่งมีความเชี่ยวชาญเท่านั้น เพื่อประโยชน์ในการใช้รักษาฝ้าค่ะ (เพราะมันลดฝ้าได้ดี + ราคาไม่แพง) และต้องใช้ความเข้มข้นตามที่ อย. กำหนด คือ ไม่เกิน 2%

ในกลุ่มสหภาพยุโรป (EU) ก็มีกฎหมายห้ามใส่ ไฮโดรควิโนน เช่นเดียวกันกับบ้านเรา (ออกกฎหมายหลัง อย. บ้านเราด้วย) แต่อนุญาตให้ใช้เป็นสีย้อมผ้าได้ที่ความเข้มข้นไม่เกิน 0.3%

ในอเมริกา ไฮโดรควิโนนครีม ที่ความเข้มข้น 2% ยังมีขายเป็นเครื่องสำอางอยู่ตามเคาท์เตอร์ปกติ (OTC = Over the counter) หากความเข้มข้นเกิน 2% ต้องมีใบสั่งแพทย์จึงจะสามารถซื้อได้

ส่วนในเครื่องสำอางที่ไม่ซื่อสัตย์ต่อผู้บริโภค แอบใส่ไฮโดรควิโนน โดยส่วนใหญ่ มักตรวจพบว่ามีการใส่ไฮโดรควิโนน ประมาณ 5% (โอ๊ย!!! สูงกว่าหมอใช้ ตั้ง 2.5 เท่า) เพื่อหวังผลให้ขาวเร็ว ตบตาผู้บริโภค โดยไม่ได้สนใจผลข้างเคียงหรืออันตรายที่ตามมากับผู้บริโภคที่ซื้อไปใช้

ดังนั้น หากจะซื้อครีมที่ช่วยให้ผิวขาว ควรเลือกซื้อจากแหล่งที่เชื่อถือได้ ฉลากถูกต้องตามที่ อย. กำหนด มีเลขจดแจ้ง มีที่อยู่ สถานที่ผลิตและบริษัทจัดจำหน่ายชัดเจน รวมถึงมีเลขล็อท วันผลิต วันหมดอายุ ครบถ้วนด้วยค่ะ

สวัสดีค่ะสาวๆ ใครมีปัญหา “ฝ้า” บนใบหน้าบ้างคะ ยกมือขึ้นค่ะ

วันนี้ Jaslyn จะมาบอกเล่าเรื่องเกี่ยวกับฝ้าให้ฟังกันค่ะ

ฝ้า จะมีลักษณะ เป็น ปื้นสีน้ำตาล มักพบบริเวณแก้ม จมูก หน้าผาก คาง เหนือริมฝีปาก หรือบริเวณที่แขนก็เกิดได้เช่นกันค่ะ หากถูกแสงแดดจัด ฝ้าจะพบใน ผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย และพบมาก ในช่วงอายุ 30-40 ปี

ฝ้า จะแบ่งออกเป็น 2 ชนิด ค่ะ

1. ฝ้าชนิดลึก จะอยู่ในชั้นหนังแท้ มีลักษณะเป็นปื้นสีน้ำตาล ผสมสีเทา ฝ้าชนิดนี้เม็ดสีเมลานินอยู่ในระดับที่ลึกมากกว่า ทำให้รักษายากกว่า ไม่ค่อยตอบสนองต่อการรักษา
2. ฝ้าชนิดตื้น จะอยู่ในชั้นหนังกำพร้า มีลักษณะสีน้ำตาลเข้ม เห็นชัดเจน ฝ้าชนิดนี้มักตอบสนองต่อการรักษาได้ดี เนื่องจากเม็ดสีเมลานินอยู่ไม่ลึก

สาเหตุของการเกิดฝ้า

เกิดจากความผิดปกติของเซลล์ที่ทำหน้าที่สร้างเม็ดสีผิว สร้างเม็ดสีเมลานินออกมามากผิดปกติ ทำให้เกิดการส่งเม็ดสีมาที่ชั้นผิวหนังจำนวนมาก จนทำให้ความเข้มของผิวไม่สม่ำเสมอ

แต่เพราะอะไร เซลล์สร้างเม็ดสีจึงทำงานผิดปกติ อันนี้ยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัดค่ะ

แต่พบว่ามีหลายปัจจัยกระตุ้นที่ทำให้เกิดฝ้าค่ะ เช่น

1. แสงแดด เป็นปัจจัยกระตุ้นที่สำคัญที่สุดค่ะ เพราะในแสงแดดมีทั้ง UVA UVB และ Visible light โดยเฉพาะประเทศไทยซึ่งแดดค่อนข้างจัด สาวๆก็ต้องหลีกเลี่ยงแสงแดดจัดกันด้วยค่ะ สิ่งที่ขาดไม่ได้เลย อย่าลืมทำครีมกันแดดทุกๆเช้านะคะ
2. การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน เช่น ในหญิงตั้งครรภ์ ซึ่งจะมีระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนพุ่งสูงขึ้นในช่วงตั้งครรภ์ก็เป็นปัจจัยกระตุ้นในเกิดฝ้าเช่นกัน
3. ยาคุมกำเนิด (เนื่องจากมี Estrogen และ Progesterone ซึ่งเป็นฮอร์โมนสังเคราะห์อยู่)
4. ยาบางชนิด เช่น ยากันชัก diphenylhydantoin มักเกิดผื่นดำคล้ายรอยฝ้าที่บริเวณใบหน้า
5. พันธุกรรม เชื่อว่ามีส่วนเกี่ยวข้องเช่นกันค่ะ เนื่องจากมีรายงานว่าในครอบครัวที่มีคนในครอบครัวเป็นฝ้าสมาชิกมีโอกาสพบฝ้า ร้อยละ 30-50 และฝ้าพบได้บ่อยในคนเอเชีย
6. เครื่องสำอาง ที่ก่อให้เกิดการแพ้ระคายเคืองก็สามารถกระตุ้นให้เกิดฝ้าได้เช่นกันค่ะ เช่น การแพ้สี หรือน้ำหอม ก็กระตุ้นให้เกิดฝ้าได้ค่ะ

ตอนต่อไป เราจะมาเล่าถึงการป้องกัน และ วิธีดูแลรักษาฝ้ากันค่ะ

โปรดติดตามตอนต่อไปนะคะ เล่าเรื่องฝ้า “ปัญหากวนใจ ที่ไม่หายสักที” ตอนที่ 2

อ้างอิง

1. บทความเรื่อง ฝ้า จาก สมาคม แพทย์ผิวหนังแห่งประเทศไทย โดย พญ. ปนัดดา ลีลาอุดมลิปิ
2. Melasma จาก American Academy of dermatology
3. https://www.aad.org/public/diseases/color-problems/melasma…
4. http://www.mfu.ac.th/…/a…/uploadCMS/research/uxWed125754.pdf